Türk Tarihinde Matematik

[GheTTo]

MATEMATÝÐÝN BABASI HARÝZMÝ

du-rumlarda çift kökünün olacaðýný ve hangi durumlarda denklemin reel kökü olamayacaðýný çok açýk bir þekilde belirtmiþtir. Bu kurallarý bir öðretmen yeteneðiyle ortaya koyduktan sonra El Harizmi , bu kurallarý geometrik olarak ispatlamýþtýr.

Harizmi'nin bu eseri matematik tarihi bakýmýndan çok önemli geliþmelere dayanak ve baþlangýç olmuþ 600 yýldan biraz daha fazla (15. y.y. sonuna kadar) matematik öðretimi için temel sayýlmýþtýr. Eser, Endülüs medreseleri aracýlýðýyla Batý'ya geçmiþtir. Ýlk Latince çevirisi 1183'te yapýlmýþtýr. Roger Bacon, Fibonacci gibi bilim adamalarý eseri hayranlýkla incelemiþler, ve kendi öðretilerinde bu eserden faydalanmýþlardýr. 1486 yýlýnda Leipzig Üniversitesi'nde okutulmaya baþlanmýþtýr. 1598 -1599 yýllarýnda hala cebir biliminde tek kaynak Harizmi'nin bu eseridir.

El Harizmi matematiðin yaný sýra astronomi ve coðrafya ilimlerinde de eserler vermiþtir. Astronomik cetvellerle ilgili kitaplar yazmýþ ve bu eserler 12. y.y. da Latince' ye çevrilmiþtir. Bunun yanýsýra Ptolemy'nin coðrafya kitabýný düzeltmelerle yeniden yazmýþ, 70 tane bilim adamýyla birlikte çalýþarak 830 yýlýnda bir dünya haritasý çizmiþtir. Dünyanýn çevresini ve hacmini hesaplama çalýþmalarýnda yer almýþtýr. Güneþ saatleri, usturlaplar ve saatler üzerine yazýlmýþ eserleri de vardýr.

EBU BEKÝR EL RAZÝ

Asýl adý Muhammed bin Zekeriya olan Ebu Bekir el Razi Rey kentinde ÝS 864 yýlýnda doðmuþ ve yine ayný kentte ÝS 925 yýlýnda ölmüþtür. Fizik, felsefe, týp, kimya alanlarýnda eserler vermiþtir.

Türk kökenli olan Ebu Bekir el Razi doðduðu þehir olan Rey'de felsefe, matematik, doða bilimleri ve astronomi eðitimi yaptýktan sonra Baðdat ve baþka Ýslam þehirlerinde öðrenimini tamamladý. Daha sonradan da Týp öðrenimi gördü. Rey ve Baðdat hastanelerinde baþhekim olarak çalýþan Razi'nin eserlerinin hemen hemen hepsi Latinceye çevrilmiþtir. Týp alanýnda yazdýðý el-Havi adlý ansiklopedi 17. yüzyýla kadar en önemli baþvuru kaynaðý olmuþtur.
Ebu Bekir el Razi'nin önemi Ýslam dünyasý içinde ilk defa doða felsefesini savunan kiþi olmasýdýr. ÝS 750 yýlýndan sonra Türk ve Pers kültürlerinin katýlmasýyla kozmopolit bir hal alan Ýslam her alanda ilerleme kaydetmeye baþlanmýþtýr. Bu dönemde birçok Ýslam þehrinde büyük kütüphaneler kurulmuþtur. Bunlar ayný zamanda araþtýrma merkezleriydi. Antik çaða ait birçok kitabýn çevirileri yapýlmýþtýr. Antik çaðda Thales'le baþlayýp geliþen doða felsefesinin Ýskenderiye kütüphanesinin yakýlmasýyla kesintiye uðramasýndan sonra Ýslam uygarlýðý içinde tekrar doðuþu Ebu Bekir el Razi ile olmuþtur. Bunun yaný sýra Aristoteles ve idealizm felsefesinin takipçisi Farabi'yi ve idealizm ve doða felsefesini birleþtirmeye çalýþan Ýbni Sina'yý önemli isimler arasýnda sayabiliriz. Ebu Bekir el Razi Ýslam içindeki önemli akýmlarla çatýþmaya girmiþ ve Ýslam uygarlýðý içinde Thales benzeri bir gelenek kuramamýþtýr. Daha sonralarý Moðol istilasý ve Haçlý seferlerinin sonucu olarak bu geliþme durmuþtur. Bilhassa Moðol istilasý bu elde edilen geliþmelere büyük darbe vurmuþtur. Sadece Sivas kütüphanesinin yakýlmasýnda 250.000 kitap yok olmuþtur.
Bu dönemde Ýslam uygarlýðýnýn en önemli baþarýsý Budistlerden aldýklarý rakamlarla antik dönem eserlerden elde ettikleri geometriyi sentezleyerek analitik geometri ve cebiri geliþtirmeleridir. Ýspanya'daki Endülüs uygarlýðý aracýlýðýyla bilhassa Ýbni Rüþd ve diðer bilim adamlarýnýn eserlerinin Latinceye çevrilmesi Bertrand Russell'ýn deyimiyle Avrupa uygarlýðýnýn doðuþu olmuþtur.


Fahreddin Razi

Horasan’da yetiþmiþ, meþhur din ve fen âlimi. Ýsmi, Muhammed bin Ömer bin Hüseyin bin Hüseyin bin Ali et-Teymî el-Bekrî’dir. Künyesi Ebû Abdullah ve Ebü’l-Me’âlî, lakabý Fahrüddîn’dir. Allâme, Þeyhülislâm ve Fahr-i Râzî denilmiþ, Ýbn-i Hatîb-ir-Rey (Rey Hatîbi’nin oðlu) diye tanýnmýþtýr. Soyu Kureyþ Kabîlesine ulaþýr. Aslen Taberistanlýdýr. 1149 (H.544) senesinde Rey þehrinde doðdu. 1209 (H.606) senesinde Herat’ta vefât etti.

Fahrüddîn-i Râzî, önce büyük bir âlim olan babasý Ziyâüddîn Ömer’den ders aldý. Babasý, Muhyissünne Muhammed Begavî’nin talebelerindendi. Râzî fen ilimlerini Necd-i Cîlî’den, fýkýh ilmini Kemâl Simnânî’den öðrendi. Bunlardan baþka asrýnýn büyük âlimleriyle görüþtü ve onlardan ilim öðrendi. Þeyh Necmeddîn-i Kübrâ hazretlerinin sohbetinde bulunmak sûretiyle tasavvufta olgunlaþtý.

Tahsilini bitirip, ilimde yüksek derecelere kavuþtuktan sonra, bâzý seyâhatler yaptý. Harezm’de bozuk îtikâd sâhibi Mûtezileye mensup kimselerle münâzaralarda bulundu. Daha sonra Mâverâünnehr’e gitti. Buradan memleketine dönen Fahrüddîn-i Râzî, daha sonra Gazne’ye, oradan da Horasan’a gitti. Ýlimdeki yüksekliði sebebiyle, Sultân-ý Kebîr Alâüddîn Muhammed Harezmþâh’ýn sevgi ve saygýsýný kazandý. Sultan sýk sýk onun ziyâretine giderdi. Bir müddet Herat’ta kalan Fahrüddîn-i Râzî, bozuk bir inanca sâhib olan Kerrâmiyye mensuplarýnýn îtikatlarýnýn yanlýþ olduðunu delilleriyle ispatladý.

Fahreddîn-i Râzî, yalnýz Arabî ilimlerde deðil, zamânýn bütün ilimlerinde mütehassýs idi. Bu yüzden gittiði her yerde sultanlarýn iltifâtýný kazandý. Sultan Gýyâseddîn Gûrî onun için, Herat’ta bir medrese yaptýrdý. Kerrâmiyye îtikâdýnda olan halk, sultânýn ona olan iltifâtlarýný çekemeyip fitneye sebeb olduklarýndan, buradan da ayrýlmak zorunda kaldý ve gittiði her yerde ilimle meþgûl oldu. Ýlim ve irfâna susayanlar, âlimler, gittiði her yere peþinden gittiler.

Pekçok âlim yetiþtiren Fahrüddîn-i Râzî 1209 (H.606) senesinde Heret’ta vefât etti.
Fahrüddîn-i Râzî hazretleri; tefsir, fýkýh, kelâm ve usûl-i fýkýh gibi dînî ilimlerde çok derin bir âlim olduðu gibi, edebî ilimler, matematik, kimyâ, astronomi, týb gibi zamânýn fen ilimlerinde de söz sâhibiydi. O zaman Ýslâm âleminde ortaya çýkan bid’atleri, yanlýþ îtikâd sâhiplerinin ve filozoflarýn bozuk düþüncelerini en ince teferruâtýna kadar araþtýrarak, onlarýn bozuk ve yanlýþ olduðunu delilleriyle ispat etmiþ, Müslümanlarý onlarýn sapýk ve yanlýþ sözlerine aldanmaktan kurtarmýþtýr.

Fahrüddîn-i Râzî de, Ýmâm- Gazâlî ve Ýmâm-ý Beydâvî gibi Ehl-i sünnet îtikâtýnda, yâni Eshâb-ý kirâmýn ve onlarýn talebelerinin yolundaydý. Bunlarýn zamânýnda türeyen bid’at fýrkalarý ilm-i kelâma felsefeyi karýþtýrdýlar. Hattâ, îmânlarýnýn esâsýný felsefe üzerine kurdular. Bu üç imâm, bozuk fýrkalara karþý Ehl-i sünnet îtikâdýný müdâfaa ederken ve onlarýn sapýk fikirlerini çürütürken, felsefecilere de geniþ cevaplar verdiler. Onlarýn bu cevaplarý, Ehl-i sünnet mezhebine felsefeyi karýþtýrmak olmayýp, kelâm ilmini, kendisine karýþtýrýlmak istenen felsefî düþüncelerden temizlemektir.

Din ilimlerindeki otoritesi yanýnda, fen ilimlerinde özellikle fizik ve tabîat ilimleri sâhasýnda asrýnýn bir tânesiydi. Bu ilim dallarýnýn geliþmesinde büyük katkýlarý oldu. Fiziðin temel konularýndan olan hareket, sürat, zaman-mekân ve enerji konularýný derinlemesine araþtýrdý. Aralarýnda sýký münâsebet bulunduðunu belirtti. Kuvvetin, þiddet ve süre îtibârýyla arz ettiði farklýlýklarý gösterdi. Aðýr bir cismin uzayda durabilmesi için kendi aðýrlýðýna eþit bir kuvvete muhtac olduðunu ve bu kuvvet devâm ettiði sürece cismin uzayda durabileceðini delîllendirdi. Mekaniðin temellerinden olan birinci ve üçüncü hareket kânunlarýný da, gâyet açýk ve esaslý bir þekilde ortaya koydu. Ayrýca, ýþýk ve ses konularýný da inceledi. Görme olayýnýn ýþýk vâsýtasýyla gözde teþekkül ettiðini, renklerin de ýþýk sebebiyle meydana geldiklerini ve ýþýksýz cisimlerde herhangi bir rengin mevcud olamayacaðýný söyledi. Ona göre suda dalgalanma olduðu gibi, havada da dalgalanma meydana gelmekte; bundan da ses ortaya çýkmaktadýr.


Tarih Boyunca YetiþeN Türk Ýslam Bilginleri

Abdüsselam : ( 1926 - 19 ) Pakistanlý Fizik Bilgini Ýlk nobel ödülü alan müslüman bilim adamý.

Ahmed Bin Musa : ( 10 yüzyýl ) Sistem mühendisliðinin Öncüsü. Astronom ve Mekanikçi.

Akþemseddin : ( 1389 - 1459 ) Pasteur önce Mikrobu bulan ilk bilim adamý. Ýstanbulun fethinin manevi babasýdýr. Fatih sultan Mehmet' in Hocasýdýr

Ali Bin Abbas : ( ? - 994 ) 1000 sene önce ilk kanser ameliyatýný yapan bilim adamý. Kýlcal damar sitemini ilk defa ortaya atan bilim adamýdýr. Eski çaðýn en büyük hekimlerinden olan hipokratesin (Hipokrat) Doðum olayý görüþünü kökünden yýktý.

Ali Bin Ýsa : ( 11 yüzyýl ) Ýlk defa göz hastalýklarý hakkýnda eser veren müslüman bilim adamý.

Ali Bin Rýdvan : ( ? - 1067 ) Batýya tedavi metodlarýný öðreten islam alimi.

Ali Kuþçu : ( ? - 1474 ) Ünlü Bir türk astronomi ve matematik bilginidir.

Ammar : ( 11 yüzyýl ) Ýlk katarak ameliyatýný kendine has biçimde yapan müslüman bilim adamý.

Battani : ( 858 - 929 ) Dünyanýn en meþhur 20 astrononumdan biri trigonometrinin mucidi, sinus ve kosinüs tabirlerini kullanan ilk bilgin.

Beyruni : ( 973 - 1051 ) Dünyanýn döndüðünü ilk bulan bilim adamý ümit burnu, amerika ve japonyanýn varlýðýndan bahseden ilk bilim adamý. Beyruni amerika kýtasýnýn varlýðýný kristof colomb'un Keþfinden 500 sene önce bildirmiþtir. Matematik, Jeoloji, Coðrafya, Týp, Felsefe, Fizik, Astronomi gibi dallarda eserler yazmýþtýr. Çaðýn En Büyük Alimidir.

Bitruci : ( 13 yüzyýl ) Kopernik'e yol açan öncülük eden astronom bilim adamý.

Cabir Bin Eflah : ( 12 yüzyýl ) Ortaçaðýn büyük matematik ve astronom bilginidir . Çubuklu güneþ saatini bulan ilk bilim adamýdýr.

Cabir Bin Hayyan : ( 721 - 805 ) Atom bombasý fikrinin ilk mucidi ve kimyanýn babasý sayýlýr. Maddenin en Küçük parçasý atomun parçalana bileciðini bundan 1200 sene önce söylemiþtir.

Cahiz : ( 776 - 869 ) Zooloji Ýlminin öncülerindendir. Hayvan gübresinden amonyak elde etmiþtir.

Cezeri : ( 1136 - 1206 ) Ýlk sistem mühendisi ve ilk sibernetikçi ve elektronikçi Bilgisayarýn babasý; oysa bilgisayarýn babasý yanlýþ olarak ingiliz matematikçisi Charles Babbage olarak bilinir..

Demiri : ( 1349 - 1405 )Avrupalýlardan 400 yýl önce ilk zooloji ansiklopedisini yazan alimdir ... Hayatül hayavan isimli kitabý yazmýþtýr.

Dinaveri : ( 815 - 895 ) Botanikçi Ve astronom bir alim olarak bilinir.

Ebu Kamil Þuca : ( ? - 951 ) Avrupaya matematiði öðreten islam bilgini.

Ebu'l Fida : ( 1271 - 1331 ) Büyük Bir bilgin tarihçi ve coðrafyacýdýr.

Ebu'l Vefa : ( 940 - 998 ) Matematik ve Astronomi bilginidir trigonometriye tanjant, kotanjant, sekant ve kosekantý kazandýran matematik bilginidir.

Ebu Maþer : ( 785 - 886 ) Med-cezir olayýný (gel-git) ilk keþfeden bilgindir.

Evliya Çelebi : ( 1611 - 1682 ) Büyük Türk seyyahý ve meþhur seyahatnamenin yazarýdýr.


Farabi : ( 870 - 950 ) Ses olayýný ilk defa fiziki yönden ele alýp açýklayýp izah getiren ilk bilgindir.

Fatih Sultan Mehmet : ( 1432 - 1481 ) Ýstanbulu feth eden ve Havan topunu icad eden yivli toplarý döktüren padiþahtýr fatihin kendi icadý olan ve adý "þahi" olan toplarýn aðýrlýðý 17 ton ve bakýrdan dökülmüþ olup 1.5 ton aðýrlýðýndaki mermileri 1 km ileriye atabiliyordu bu toplarý 100 öküz ve 700 asker ancak çekebiliyordu..

Fergani : ( 9 yüzyýl ) Ekliptik meyli ilk defa tesbit eden astronomi alimi.

Gýyasüddin Cemþid : ( ? - 1429 ) Matematik alimi. Ondalýk kesir sistemini bulan çemþid cebir ve astronomi alimi.

Harizmi : ( 780 - 850 ) Ýlk cebir kitabýný yazan ve batýya cebiri öðreten bilgin. Adý algoritmaya isim oldu rakamlarý Avrupa' ya öðreten bilgin. Cebiri sistemleþtiren Bilgin.

Hasan Bin Musa : ( - ) Dünyanýn çevresini ölçen, üç kardeþler olarak bilinen üç kardeþten biri..

Hazini : ( 6 - 7 yüzyýl ) Yerçekimi ve terazilerle ilgili izahlarda bulunan bilgin.

Hazerfen Ahmed Çelebi : ( 17 yüzyýl ) Havada uçan ilk Türk. Planörcülüðün öncüsü.

Huneyn Bin Ýshak : ( 809 - 873 ) Göz doktorlarýna öncülük yapan bilgin.

Ýbni Avvam : ( 8 yüzyýl ) Tarým alanýnda ortaçað boyunca kendini kabul ettiren bilgin.

Ýbni Battuta : ( 1304 - 1369 ) Ülke ülke , kýta kýta dolaþan büyük bir seyyah.

Ýbni Baytar : ( 1190 - 1248 ) Ortaçaðýn en büyük botanikçisi ve eczacýsýdýr.

Ýbni Cessar : ( ? - 1009 ) Cüzzam hastalýðýnýn sebeb ve tedavilerini 900 sene önce açýklayan müslüman doktor.

Ýbni Ebi Useybia : ( 1203 - 1270 ) Týp Tarihi hakkýnda eþsiz bir eser veren doktor.

Ýbni Fazýl : ( 739 - 805 ) 12 asýr önce ilk kaðýt fabrikasýný kuran vezir.

Ýbni Firnas : ( ? - 888 ) Wright kardeþlerden önce 1000 sene önce ilk uçaðý yapýp uçmayý gerçekleþtiren alim.

Ýbni Haldun : ( 1332 - 1406 ) Tarihi ilim haline getiren sosyolojiyi kuran mütefekkir. Psikolojiyi tarihe uygulamýþ, ilk defa tarih felsefesi yapan büyük bir islam tarihçisidir. Sosyolog ve þehircilik uzmaný.

Ýbni Hatip : ( 1313 - 1374 ) Vebanýn bulaþýcý hastalýk olduðunu ilmi yoldan açýklayan doktor.

Ýbni Havkal : ( 10 yüzyýl ) 10 asýr önce ilmi deðeri yüksek bir coðrafya kitabý yazan alim.

Ýbni Heysem : ( 965 - 1051 ) Optik ilminin kurucusu büyük fizikçi. Ýslam dünyasýnýn en büyük fizikçisi, batýlý bilginlerin öncüsü, göz ve görme sistemlerine açýklýk kazandýran alim. Galile teleskopunun arkasýndaki isim.

Ýbni Karaka : ( ? - 1100 ) Dokuzyüz yýl önce torna tezgahý yapan bilgin.

Ýbni Macit : ( 15 yüzyýl ) Ünlü bir denizci ve coðrafyacý. Vasco da Gama onun bilgilerinden ve rehberliðinden istifade ederek hindistana ulaþtý.

Ýbni Rüþd : ( 1126 - 1198 ) Büyük bir doktor, astronom ve matematikçidir.

Ýbni Sina : ( 980 - 1037 ) Doktorlarýn sultaný. Eserleri Avrupa üniversitelerinde 600 sene temel kitap olarak okutulan dahi doktor. Hastalýk yayan küçük organizmalar, civa ile tedavi, pastör' e ýþýk tutmasý, ilaç bilim ustasý, dýþ belirtilere dayanarak teþhis koyma, botanik ve zooloji ile ilgilendi, Fizikle ilgilendi, jeoloji ilminin babasý.

Ýbni Türk : ( 9 yüzyýl ) Cebirin temelini atan islam bilgini.

Ýbni Yunus : ( ? - 1009 ) Galile'den önce sarkacý bulan astronom.

Ýbni Zuhr : ( 1091 - 1162 ) Endülüsün en büyük müslüman doktorlarýndan asýrlarca Avrupa'da eserleri ders kitabý olarak okutuldu.

Ýbnünnefis : ( 1210 - 1288 ) Küçük kan dolaþýmýný bulan ünlü islam alimi.

Ýbrahim Efendi : ( 18 yüzyýl )Osmanlýlarda ilk denizaltýyý gerçekleþtiren mühendis.

Ýbrahim Hakký : ( 1703 - 1780 ) Büyük bir sosyolog, psikolog, astronom ve fen adamý. En ünlü eseri marifetnâme, Burçlardan, insan fizyoloji ve anatomisinden bahsetmiþtir.

Ýdrisi : ( 1100 - 1166 ) Yedi asýr önce bügünküne çok benzeyen dünya haritasýný çizen coðrafyacý.

Ýhvanü-s Safa : ( 10 yüzyýl ) çeþitli ilim dallarýný içine alan 52 kitaptan meydana gelen bir ansiklopedi yazan ilim adamý. Astronomi , Coðrafya, Musiki, Ahlâk, Felfese kitaplarý yazmýþtýr.

Ýsmail Gelenbevi : ( 1730 - 1791 ) 18 yüzyýlda osmanlýlarýn en güçlü matematikçilerinden.

Ýstahri : ( 10 yüzyýl ) Minyatürlü coðrafya kitabý yazan bilgin.

Kadýzade Rumi : ( 1337 - 1430 ) Çaðýný aþan büyük bir matematikçi ve astronomi bilgini. Osmanlýnýn ve Türklerin ilk astronomudur.

Kambur Vesim : ( ? - 1761 ) Verem mikrobunu Robert Koch'dan 150 sene önce keþfeden ünlü doktor.

Katip Çelebi : ( 1609 - 1657 ) Osmalýlarda rönesansýn müjdecisi coðrafyacý ve fikir adamý.

Kazvini : ( 1203 - 1283 ) Ortaçaðýn Herodot'u müslümanlarýn Plinius'u , astronom ve coðrafyacý bilgin.

Kemaleddin Farisi : ( ? - 1320 ) Ýbni Heysem ayarýnda büyük islam matematikçisi, fizikçi ve astronom.

Kerhi : ( ? - 1029 ) Ýslam Matematikçilerinden.

Kindi : ( 803 - 872 ) Ýbni Heysem'e kadar optikle ilgili eserleri kaynak olan bilgin. Fizik, felsefe ve matematik alanýnda yaptýðý hizmetleri ile tanýnmýþtýr.

Kurþunoðlu Behram : ( 1922 - ? ) Genelleþtirilmiþ izafiyet teorisini ortaya atan beyin güçlerimizden. Halen prof. Behram Kurþunoðlu Amerika da florida üniversitesinde teorik fizik merkezinde baþkanlýk yapmaktadýr


Lagarî Hasan Çelebi : ( 17 yüzyýl ) Füzeciliðin atasý, osmanlýlarda ilk defa füze ile uçan bilgin.

Macriti : ( ? - 1007 ) Matematikte baþkan kabul edilen Endülüslü Matematikçi ve astronom.

Maðribi : ( 16 yüzyýl ) Çaðýnýn en büyük matematikçilerinden . Maðribinin eseri olan Tuhfetü'l Ada isimli kitabýnda üçgen, dörtgen, daire ve diðer geometrik þekillerinin yüz ölçümlerini bulmak için metodlar gösterilmiþtir.

Maaþallah : ( 72? - 815 ) Meþhur islam astronomlarýndandýr. Usturlabla Ýlgili ilk eseri veren bilgindir.

Mes'ûdi : ( ? - 956 ) Kýymeti ancak 18. 19. Yüzyýllarda anlaþýlan büyük tarihçi ve coðrafyacý. Mesudi günümüzden 1000 sene önce depremlerin oluþ sebebini açýklamýþtýr. Mesûdinin eserlerinden yel deðirmenlerinin de müslümanlarýn icadý olduðu anlaþýlmýþtýr.

Mimar Sinan : ( 1489 - 1588 ) Seviyesine bugün dahi ulaþýlamayan dahi mimar. Mimar Sinan tam manasý ile bir sanat dahisidir.

Muhammed Bin Musa : ( 9 yüzyýl ) Dünyanýn Çevresini ölçen 3 kardeþten biri. Matematikçi ve astronom.

Mürsiyeli Ýbrahim : ( 15 yüzyýl ) Piri reisten 52 sene önce bugünkü uygun Akdeniz haritasýný çizen haritacý. Günümüzden 500 sene önce kadar önce yaþamýþtýr.

Nasirüddin Tusi : ( 1201 - 1274 ) Trigonometri sahasýnda ilk defa eser veren, Meraða rasathanesini kuran, matematikçi ve astronom.

Necmeddinü-l Mýsri : ( 13 yüzyýl ) Çaðýnýn ünlü astronomlarýndan.

Ömer Hayyam : ( ? - 1123 ) Cebirdeki binom formülünü bulan bilgin. Newton veya binom formülünün keþfi ömer hayyama aittir.

Piri Reis : ( 1465 - 1554 ) 400 sene önce bu günküne çok yakýn dünya haritasýný çizen büyük coðrafyacý. Amerika kýtasýnýn varlýðýný kristof kolomb 'dan önce bilen ünlü denizci.

Razi : ( 864 - 925 ) Keþifleri ile ün salan asýrlar boyunca Avrupa'ya ders veren kimyager doktor ünlü klinikçi. Devrinin En büyük bilgini Ýbni Sina ile ayný ayarda bir bilgin.

Sabit Bin Kurra : ( ? - 901 ) Newton' dan çok önce diferansiyel hesabýný keþfeden bilgin. Dünyanýn çapýný doðru olarak hesaplayan ilk islam bilgini. Matemetik ve astronomi alimi.

Sabuncu Oðlu Þerefeddin : ( 1386 - 1470 ) Fatih devrinin ünlü doktor ve cerrahlarýndandýr. Deneysel fizyolojinin öncülerindendir.

Seydi Ali Reis : ( ?-1562 ) Ünlü bir denizci, matematik ve astronomi alimidir.

Þemsettin Halili : ( ?-1397 ) Büyük bir astronomi bilginidir.

Þihabettin Karafi : ( ? - 1285 ) orta çaðýn en büyük fizikçi ve hukukçularýndan.

Takiyyüddin Er Rasit : ( 1521 - 1585 ) Ýstanbul rasathanesi ilk kuran çaðýndan çok ileride asrýn önde gelen astronomi alimidir.

Uluð Bey : ( 1394 -1449 ) Çaðýnýn en büyük astronomu ve trigonometride yeni çýðýr açan ünlü bir alim ve hükümdar.

Zehravi : ( 936 -1013 ) 1000 sene önce ilk çaðdaþ ameliyatý yapan böbrek taþlarýnýn nasýl çýkarýlacaðýný ve ilk böbrek ameliyatýný gerçekleþtiren bilim adamý..

Zerkali : ( 1029 - 1087 ) Keþif ve hizmetleri ile ün salmýþ astronomi alimidir.